⏱ 60 minuten
Er is geen goed of fout antwoord. Kies wat jij denkt — je ontdekt meteen een weetje.
Hoe kopieer jij meestal een stukje tekst?
Voor wie zijn de hulpmiddelen van een computer, denk je?
Welke computer gebruik jij het meest?
Met sneltoetsen werk je veel sneller op de computer, zonder muis. En je computer heeft slimme hulpmiddelen: hij kan dingen groter maken, tekst voorlezen en typen wat jij zegt. In deze les ontdek je hoe dat werkt op jouw computer: Windows, Mac, Chromebook of Linux. Je oefent met drie spellen en maakt je eigen hulpkaart.
Een sneltoets is een combinatie van toetsen. Je drukt ze samen in. De computer doet dan meteen iets, zonder muis.
Kijk de video. Let op: in de video werkt iemand op Windows. Op een Mac gebruik je vaak ⌘ Cmd in plaats van Ctrl.
Scan de QR-code met je telefoon om de video te bekijken. Doe je koptelefoon op.
▶️ Of klik hier: Windows sneltoetsen (Buvesa)Elke computer heeft een eigen besturingssysteem. Dat is het programma dat de computer laat werken. De sneltoetsen verschillen een beetje per systeem.
Klik op de computer die jij nu gebruikt. De hele les past zich daarna aan.
Nog geen computer gekozen.
De baas-toets houd je bij bijna elke sneltoets ingedrukt. Zoek hem op je eigen toetsenbord.
Dit zijn de sneltoetsen die je het vaakst gebruikt. Lees ze rustig. Probeer er drie uit in een tekst of op deze pagina.
💡 Tip: twee toetsen tegelijk indrukken lastig? In stap 5 leer je over plaktoetsen. Dan druk je de toetsen na elkaar in.
De computer geeft een opdracht. Jij drukt de goede sneltoets. Elke goede sneltoets = 1 punt.
Kies eerst hoe je wilt spelen. Oefenen is zonder tijd, met hulp. Race duurt 60 seconden.
⚠️ Druk niet op Ctrl + W of Ctrl + Q (op een Mac: Cmd + W of Cmd + Q). Dan sluit je browser.
Houd je handen klaar op het toetsenbord.
🎯 Check: haal je in de Race 8 punten of meer? Dan ben je een sneltoets-held. Minder? Oefen nog een keer met 🐢 Oefenen.
🚀 Extra uitdaging: kies ⭐⭐⭐ Alle 13 en versla je eigen record.
Elke computer heeft ingebouwde hulpmiddelen. Dat heet toegankelijkheid: iedereen moet de computer kunnen gebruiken. Ook als lezen, zien of typen lastig is.
Er zijn drie soorten hulp:
Hieronder zie je de hulpmiddelen van jouw computer. Je hoeft ze niet te onthouden. Je spiekt later op je eigen hulpkaart.
Wil je meer weten? Scan de QR-code of klik op de knop. Dit is de officiële hulppagina van Microsoft.
🔗 Alle sneltoetsen van MicrosoftWil je meer weten? Scan de QR-code of klik op de knop. Dit is de officiële hulppagina van Apple.
🔗 Alle sneltoetsen van AppleWil je meer weten? Scan de QR-code of klik op de knop. Dit is de officiële hulppagina van Google.
🔗 Alle sneltoetsen van GoogleLinux bestaat in veel soorten. Deze sneltoetsen werken op Ubuntu en andere computers met GNOME.
Wil je meer weten? Scan de QR-code of klik op de knop. Dit is de officiële hulppagina van GNOME.
🔗 Alle sneltoetsen van GNOMENu ga je de hulpmiddelen echt gebruiken. Doe de drie missies. Zet elk hulpmiddel daarna weer uit, zodat de computer normaal is voor de volgende leerling.
Op jouw Windows: Vergrootglas — ⊞ Windows++Kleiner: Windows + −. Stoppen: Windows + Esc.
Op jouw Mac: Zoomen — ⌥ Option+⌘ Cmd+8Zet eerst aan: Systeeminstellingen › Toegankelijkheid › Zoomen. Daarna: Option + Cmd + = (groter) en Option + Cmd + − (kleiner).
Op jouw Chromebook: Vergrootglas (volledig scherm) — Ctrl+🔍 Zoeken+MAlleen een deel vergroten: Ctrl + Zoeken + D.
Op jouw Linux: Zoomen — Super+Alt+8Groter: Super + Alt + =. Kleiner: Super + Alt + −.
Geheime code: de sneltoets-held heeft 7 paarse toetsen.
Op jouw Windows: Verteller (leest alles voor) — Ctrl+⊞ Windows+EnterNog een keer drukken = stoppen. In de browser Edge: Ctrl + Shift + U leest alleen de webpagina voor.
Op jouw Mac: Spreek selectie — ⌥ Option+EscZet eerst aan: Systeeminstellingen › Toegankelijkheid › Gesproken materiaal. Selecteer dan de tekst. Alles laten voorlezen: VoiceOver met Cmd + F5.
Op jouw Chromebook: Selecteer om voor te lezen — 🔍 Zoeken+SZet eerst aan: Instellingen › Toegankelijkheid. Druk de sneltoets en sleep over de tekst. Alles laten voorlezen: ChromeVox met Ctrl + Alt + Z.
Op jouw Linux: Schermlezer Orca — Super+Alt+SNog een keer drukken = stoppen.
Sneltoetsen maken je sneller. Hulpmiddelen maken het makkelijker. Samen maken ze van jou een computer-kampioen!
💡 Lukt het niet? Deze les heeft ook een eigen voorleesknop: 🔊 Voorlezen rechtsonder in beeld.
Op jouw Windows: Spraakinvoer — ⊞ Windows+H
Op jouw Mac: Dicteren — 🎤Druk op de microfoontoets 🎤 bovenaan je toetsenbord. Geen microfoontoets? Kies een toets in Systeeminstellingen › Toetsenbord › Dicteren.
Op jouw Chromebook: Spraakgestuurd typen — 🔍 Zoeken+D
Op jouw Linux: Niet standaard ingebouwd. Sla deze missie over, of vraag je docent om hulp.
Deze leerlingen hebben een probleem met de computer. Kies het hulpmiddel dat het best helpt. Goed in één keer = ⭐.
🎯 Check: 6 sterren of meer? Top! Minder? Lees stap 5 nog een keer en speel opnieuw.
Draai twee kaarten om. Zoek de actie en de sneltoets die bij elkaar horen. Hoe minder beurten, hoe beter!
💡 Je kunt ook met Tab naar een kaart gaan en met Enter omdraaien. Zo speel je zonder muis!
Kies de sneltoetsen en hulpmiddelen die jij handig vindt. Kies er 4 tot 6. Jouw kaart verschijnt eronder.
Leg de kaart naast je toetsenbord. Zo hoef je niets te onthouden.
Print je hulpkaart uit stap 9 (of laat hem op het scherm staan). Laat daarna zien wat je kunt: doe 3 sneltoetsen van je kaart voor, en zet 1 hulpmiddel aan en weer uit. 🚀 Extra uitdaging: leer een klasgenoot één sneltoets die hij of zij nog niet kende.
Beantwoord de vragen. Je ziet meteen of je het goed hebt.
1. Wat doet de sneltoets Ctrl + Z (op een Mac: Cmd + Z)?
2. Lezen kost Daan veel moeite. Welk hulpmiddel helpt hem het meest?
3. Wat doen plaktoetsen?
4. Typen gaat bij Mila heel langzaam. Wat helpt haar het best?
5. Welke toets is op een Mac de “baas-toets” voor de meeste sneltoetsen?
Deze les sluit aan bij de volgende doelen en vaardigheden. Docenten kunnen dit gebruiken voor verantwoording in de evaluatie en het OOP.